Πού επενδύουν οι Ευρωπαίοι ασφαλιστές; Τα νέα στοιχεία της EIOPA για τις επενδύσεις
Ακολουθήστε μας στο Linkedin και συνδεθείτε με άλλους επαγγελματίες του κλάδου
Η Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφαλίσεων και Επαγγελματικών Συντάξεων (EIOPA) δημοσίευσε στις 14 Οκτωβρίου νέο factsheet για τις εγχώριες και διασυνοριακές επενδύσεις των ασφαλιστικών εταιρειών του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ). Το έγγραφο συμπληρώνει τις τακτικές στατιστικές της Αρχής και δείχνει πού τοποθετούν τα κεφάλαια των ασφαλισμένων οι ευρωπαίοι ασφαλιστές. Εξετάζει επίσης πόσο συγκεντρωμένα είναι τα χαρτοφυλάκια ανά αγορά και πώς άλλαξε η εικόνα την τελευταία οκταετία.
Επενδύσεις 7,9 τρισεκατομμυρίων ευρώ σε τίτλους
Στο τέλος του 2025, οι ασφαλιστές του ΕΟΧ κατείχαν κρατικά ομόλογα, εταιρικά ομόλογα και μετοχές συνολικής αξίας 7,9 τρισεκατομμυρίων ευρώ, είτε απευθείας είτε μέσω επενδυτικών κεφαλαίων. Το ποσό αυτό αφορά μόνο τους τίτλους που καλύπτει το factsheet. Οι συνολικές επενδύσεις των ασφαλιστών ανήλθαν το 2025 σε 9,9 τρισεκατομμύρια ευρώ. Τα υπόλοιπα 2,0 τρισεκατομμύρια περιλαμβάνουν δομημένα προϊόντα, τιτλοποιημένα στοιχεία, στεγαστικά και δάνεια, μετρητά και καταθέσεις, ακίνητα και άλλες επενδύσεις. Τα στοιχεία βασίζονται στην ετήσια υποβολή στοιχείων του Solvency II σε εταιρική (solo) βάση, με εφαρμογή της μεθόδου look through (διαφάνειας) στα επενδυτικά κεφάλαια όπου αυτό ήταν εφικτό.
Η κατανομή ανά κατηγορία στοιχείων ενεργητικού και τύπο χαρτοφυλακίου έχει ως εξής:
Χαρτοφυλάκια χωρίς σύνδεση με επενδύσεις (non unit linked)
- Κρατικά ομόλογα: 1.956 δισ. ευρώ
- Εταιρικά ομόλογα: 2.045 δισ. ευρώ
- Μετοχές: 1.678 δισ. ευρώ
Χαρτοφυλάκια συνδεδεμένα με επενδύσεις (unit linked)
- Κρατικά ομόλογα: 280 δισ. ευρώ
- Εταιρικά ομόλογα: 481 δισ. ευρώ
- Μετοχές: 1.420 δισ. ευρώ
Με βάση τα στοιχεία αυτά, τα unit linked χαρτοφυλάκια αντιστοιχούν σε περίπου 28% των συνολικών τίτλων. Στις μετοχές το ποσοστό ανεβαίνει σε περίπου 46%. Οι δύο αυτοί υπολογισμοί είναι δικοί μας και δεν περιέχονται στο factsheet.
Τρία τέταρτα των επενδύσεων μένουν εντός ΕΟΧ
Το βασικό εύρημα είναι ότι περίπου τα τρία τέταρτα των επενδύσεων παραμένουν εντός του ΕΟΧ:
- 38,2% των τίτλων είναι επενδυμένο στη χώρα εγκατάστασης του ασφαλιστή (home investments).
- 33,9% είναι επενδυμένο σε άλλες χώρες του ΕΟΧ.
- 27,9% είναι επενδυμένο στον υπόλοιπο κόσμο.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες καλύπτουν περίπου το μισό των επενδύσεων εκτός ΕΟΧ, με έντονη προτίμηση στις μετοχές.
Ανά χώρα έκδοσης, τα κεφάλαια κατανέμονται ως εξής:
| Χώρα ή περιοχή έκδοσης | Αξία (δισ. ευρώ) |
|---|---|
| Γαλλία | 1.580 |
| Γερμανία | 985 |
| Ιταλία | 537 |
| Ολλανδία | 411 |
| Ισπανία | 385 |
| Λοιπός ΕΟΧ (περιλαμβάνονται υπερεθνικά ομόλογα της ΕΕ) | 1.741 |
| ΗΠΑ | 1.154 |
| Λοιπές ανεπτυγμένες οικονομίες | 694 |
| Αναδυόμενες οικονομίες και λοιπά | 372 |
Η τελευταία κατηγορία περιλαμβάνει κυρίως εγγραφές όπου η χώρα έκδοσης δεν μπορεί να εντοπιστεί ή παρουσιάζεται συγκεντρωτικά.
Πόσο συγκεντρωμένα είναι τα χαρτοφυλάκια ανά αγορά
Το δεύτερο μέρος του factsheet εξετάζει κάθε εθνική ασφαλιστική αγορά του ΕΟΧ. Για κάθε μία, παρουσιάζει πόσο μεγάλο μερίδιο των επενδύσεων σταθερού εισοδήματος και μετοχών καλύπτουν οι τρεις σημαντικότερες χώρες έκδοσης. Οι αγορές είναι ταξινομημένες με βάση τη συγκέντρωση στο σταθερό εισόδημα. Τα βασικά συμπεράσματα είναι τα εξής:
- Η προτίμηση στις επενδύσεις στην εγχώρια αγορά είναι γενικά ισχυρότερη στις χώρες εκτός ευρωζώνης.
- Σε πολλές χώρες η συγκέντρωση των εγχώριων επενδύσεων σε μετοχές υπερβαίνει εκείνη σε τίτλους σταθερού εισοδήματος. Αυτό ισχύει για τη Γερμανία, την Αυστρία, τη Γαλλία και την Ολλανδία.
- Το αντίθετο παρατηρείται στις σκανδιναβικές χώρες, στην Ιταλία και στην Ισπανία.
- Η έκθεση στις ΗΠΑ είναι πολύ πιο έντονη στις μετοχές παρά στα ομόλογα.
Στο διάγραμμα περιλαμβάνεται και η κυπριακή αγορά, όπως και οι υπόλοιπες χώρες του ΕΟΧ.
Πώς εξελίχθηκαν οι διασυνοριακές επενδύσεις από το 2017
Το τρίτο μέρος καταγράφει την εξέλιξη των επενδύσεων από το τέταρτο τρίμηνο του 2017 έως το τέταρτο τρίμηνο του 2025. Οι χώρες έχουν ομαδοποιηθεί σε τέσσερις κατηγορίες: ευρωζώνη με υψηλή πιστοληπτική διαβάθμιση (AAA/AA), ευρωζώνη με διαβάθμιση A/BBB, Σκανδιναβία και λοιπός ΕΟΧ.
Τα βασικά ευρήματα είναι τα εξής:
- Στην ευρωζώνη και στη Σκανδιναβία, η αύξηση της διασυνοριακής έκθεσης συνοδεύτηκε από αυξανόμενο μερίδιο unit linked χαρτοφυλακίων σε όλες τις κατηγορίες στοιχείων ενεργητικού.
- Οι υπόλοιπες χώρες του ΕΟΧ διατήρησαν πολύ υψηλό μερίδιο εγχώριων επενδύσεων σε κρατικά ομόλογα και μετοχές. Τα εταιρικά τους ομόλογα ήταν πιο διαφοροποιημένα.
- Τα unit linked χαρτοφυλάκια έχουν μεγαλύτερο βάρος στις μετοχές, ιδίως στη Σκανδιναβία και στις χώρες της ευρωζώνης με διαβάθμιση A/BBB. Το μερίδιό τους αυξήθηκε παράλληλα με την ενίσχυση της έκθεσης στις ΗΠΑ.
Γιατί έχει σημασία για την ασφαλιστική αγορά
Τα στοιχεία αναδεικνύουν δύο τάσεις που αξίζει να παρακολουθεί ο κλάδος. Η πρώτη είναι η σταδιακή διεθνοποίηση των χαρτοφυλακίων, με τις ΗΠΑ να αποκτούν σημαντικό ρόλο, κυρίως μέσω μετοχών. Η δεύτερη είναι η σύνδεση αυτής της διεθνοποίησης με την άνοδο των προϊόντων unit linked, όπου ο επενδυτικός κίνδυνος μεταφέρεται στον ασφαλισμένο. Για τους ρυθμιστές, τα στοιχεία αυτά είναι χρήσιμα για την αξιολόγηση της συγκέντρωσης κινδύνων και της διασύνδεσης των αγορών. Για τους επαγγελματίες και τους καταναλωτές, υπενθυμίζουν ότι η επενδυτική πολιτική των ασφαλιστών επηρεάζει άμεσα τα προϊόντα που προσφέρονται στην αγορά.
Το πλήρες factsheet είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο της EIOPA, μαζί με τις τακτικές ασφαλιστικές στατιστικές της Αρχής.
Πηγή: EIOPA, «EEA insurers’ home and cross-border securities holdings», Ετήσια στοιχεία 2025, 14 Οκτωβρίου 2026.
