Η EIOPA δημοσίευσε στις 30 Σεπτεμβρίου 2026 τις Union-wide Strategic Supervisory Priorities (USSP) για την περίοδο 2027-2029. Οι εθνικές αρχές πρέπει να τις λάβουν υπόψη όταν καταρτίζουν τα προγράμματα εργασίας τους. Η υποχρέωση αφορά και την εποπτική αρχή της Κύπρου, άρα και τις ασφαλιστικές εταιρείες και τους διαμεσολαβητές που προγραμματίζουν τώρα το 2027.
Δύο προτεραιότητες, δύο εστιάσεις για το 2027
Η EIOPA ορίζει δύο στρατηγικές προτεραιότητες: ενίσχυση της ανθεκτικότητας σε ένα δομικά μεταβαλλόμενο και ασταθές περιβάλλον κινδύνων, και στήριξη της κοινωνικής ανθεκτικότητας με περιορισμό των κινδύνων συμπεριφοράς στα επιχειρηματικά μοντέλα και στη διανομή.
Για το 2027 ορίζονται δύο εστιακές περιοχές: η συνέχεια και ο σχεδιασμός έκτακτης ανάγκης, με έμφαση στην ψηφιακή επιχειρησιακή ανθεκτικότητα, και οι κίνδυνοι συμπεριφοράς στα επιχειρηματικά μοντέλα και στη διανομή. Οι εστιάσεις για το 2028 και το 2029 θα καθοριστούν στην ετήσια αναθεώρηση.
Η αλλαγή σε σχέση με το 2026 είναι εμφανής. Τότε οι εστιακές περιοχές ήταν το DORA και οι κίνδυνοι βιωσιμότητας, με δύο πρόσθετα σημεία προσοχής: τον υπολογισμό του SCR για οργανισμούς συλλογικών επενδύσεων και τη δίκαιη μεταχείριση πελατών στη διαχείριση αποζημιώσεων.
Τι θα ελέγχεται στις εταιρείες
Η EIOPA περιγράφει για το 2027-2029 ένα περιβάλλον όπου οι κίνδυνοι μπορεί να εμφανίζονται ταυτόχρονα και να ενισχύουν ο ένας τον άλλον. Για αυτό ζητά ισχυρή κεφαλαιακή και ρευστοτική ανθεκτικότητα, προνοητική ανάληψη κινδύνων και διαχείριση του κλιματικού κινδύνου, στιβαρή ψηφιακή ανθεκτικότητα και στενή παρακολούθηση των κινδύνων συμπεριφοράς που συνδέονται με την τεχνητή νοημοσύνη. Το κείμενο παραπέμπει και στη γνωμοδότηση της EIOPA για την τεχνητή νοημοσύνη.
Το χρονοδιάγραμμα πιέζει. Σύμφωνα με την PwC Legal Germany, η αναθεωρημένη Solvency II και η Οδηγία για την Ανάκαμψη και Εξυγίανση των Ασφαλιστικών Επιχειρήσεων (IRRD) εφαρμόζονται από τις 30 Ιανουαρίου 2027. Η PwC εκτιμά ότι το 2027 σηματοδοτεί τη μετάβαση από τον σχεδιασμό της εφαρμογής στην εποπτική εκτέλεση. Θεωρεί επίσης ότι η ατζέντα απλοποίησης αλλάζει την κατανομή της εποπτείας, όχι κατ’ ανάγκη την ένταση.
Διανομή και διαμεσολαβητές
Η δεύτερη προτεραιότητα αγγίζει άμεσα όσους πουλούν προϊόντα. Η EIOPA στηρίζει το σκεπτικό της στην εποπτική δουλειά που έχει κάνει σε ασφάλειες credit protection και ταξιδιωτικές ασφάλειες. Παράλληλα, ζητά από τον κλάδο να περιορίζει τους κινδύνους συμπεριφοράς στα μοντέλα και στις πρακτικές διανομής και να προωθεί καινοτομία με καλά αποτελέσματα για τους καταναλωτές.
Στις 8 Οκτωβρίου 2026 η EIOPA έθεσε σε διαβούλευση ένα Supervisory Statement. Περιγράφει τις προσδοκίες της από τις εθνικές αρχές για το αν οι πρακτικές πώλησης IBIP στηρίζουν ενημερωμένες καταναλωτικές αποφάσεις και καλά αποτελέσματα. Πρόκειται για κείμενο διαβούλευσης και όχι για τελική θέση.
Τι σημαίνει για την κυπριακή αγορά
Οι ευρωπαϊκές προτεραιότητες δεν δεσμεύουν πλήρως την εθνική αρχή. Δεν εμποδίζουν τις εθνικές αρχές να εφαρμόζουν τις βέλτιστες πρακτικές τους ή να λαμβάνουν υπόψη πρόσθετες προτεραιότητες και εθνικές ιδιαιτερότητες. Στις πηγές που ελέγχθηκαν δεν βρέθηκε δημόσιο εθνικό πρόγραμμα εποπτείας για το 2027 από την κυπριακή αρχή. Η εικόνα για τη μεταφορά των προτεραιοτήτων στην Κύπρο θα φανεί όταν το δημοσιεύσει.
Πρακτικά, οι εταιρείες μπορούν να προετοιμαστούν σε τέσσερα σημεία:
- Να επικαιροποιήσουν τα σχέδια συνέχειας και έκτακτης ανάγκης και να ελέγξουν την ετοιμότητα DORA.
- Να καταγράψουν πού χρησιμοποιούν τεχνητή νοημοσύνη, ιδίως σε τιμολόγηση, αποζημιώσεις και πωλήσεις, και να τη συγκρίνουν με τη γνωμοδότηση της EIOPA.
- Να αναθεωρήσουν τα μοντέλα διανομής, με έμφαση στα προϊόντα που η EIOPA έχει ήδη εξετάσει.
- Να ετοιμαστούν για την εφαρμογή Solvency II και IRRD στις 30 Ιανουαρίου 2027.
Οι διαμεσολαβητές πρέπει να παρακολουθήσουν το τελικό κείμενο για τις πρακτικές πώλησης. Η ίδια η EIOPA σημειώνει ότι οφείλουν να συμμορφώνονται με το εποπτικό πλαίσιο που εφαρμόζει η αρμόδια αρχή τους βάσει ενωσιακού ή εθνικού δικαίου.
Η απόφαση του Board of Supervisors της 1ης Οκτωβρίου για τη διασυνοριακή εποπτική συνεργασία (EIOPA-BoS-26-378) συμπληρώνει το πακέτο. Οι λεπτομέρειές της δεν επιβεβαιώθηκαν από τα κείμενα που εξετάστηκαν και δεν αναλύονται εδώ.
