Έρευνα Insurance Europe: Τέσσερις στους δέκα Ευρωπαίους δεν αποταμιεύουν για τη σύνταξή τους
Ακολουθήστε μας στο Linkedin και συνδεθείτε με άλλους επαγγελματίες του κλάδου
Το συνταξιοδοτικό χάσμα στην Ευρώπη παραμένει ανησυχητικά μεγάλο, σύμφωνα με τη νέα έρευνα της Insurance Europe που δημοσιεύτηκε πρόσφατα. Παρά την αυξημένη ευαισθητοποίηση των πολιτών για την ανάγκη αποταμίευσης, το 41% των Ευρωπαίων εξακολουθεί να μην συνεισφέρει σε συμπληρωματικά συνταξιοδοτικά προγράμματα.
Η τέταρτη έκδοση της έρευνας, που κάλυψε 12.700 συμμετέχοντες από 12 αγορές (Αυστρία, Βέλγιο, Φινλανδία, Γαλλία, Γερμανία, Ελλάδα, Ουγγαρία, Ιρλανδία, Ιταλία, Λουξεμβούργο, Ισπανία και Ελβετία), επιβεβαιώνει ότι ενώ ολοένα και περισσότεροι άνθρωποι αναγνωρίζουν τη σημασία της αποταμίευσης, οι οικονομικές πιέσεις, τα κενά πληροφόρησης και οι παράγοντες συμπεριφοράς εξακολουθούν να εμποδίζουν πολλούς να προβούν σε δράση.
Τα ευρήματα δημοσιεύονται σε μια κρίσιμη στιγμή, καθώς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αξιολογεί την κοινωνική ανθεκτικότητα, τη χρηματοοικονομική ένταξη και τα επόμενα βήματα στο πλαίσιο της Ένωσης Αποταμίευσης και Επενδύσεων, συμπεριλαμβανομένης της αναθεώρησης του πλαισίου του Πανευρωπαϊκού Προϊόντος Ατομικής Σύνταξης (PEPP).
Οι γυναίκες, οι άνεργοι και οι εργαζόμενοι με μη τυποποιημένες μορφές απασχόλησης παραμένουν δυσανάλογα επηρεασμένοι από το συνταξιοδοτικό χάσμα. Η Insurance Europe καλεί τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής να αξιοποιήσουν αυτά τα ευρήματα, καθώς προωθούν την Ένωση Αποταμίευσης και Επενδύσεων και την αναθεώρηση του πλαισίου PEPP.
Το χάσμα φύλου και οι οικονομικές πιέσεις
Ένα από τα πιο ανησυχητικά ευρήματα της έρευνας είναι η διατήρηση του χάσματος μεταξύ ανδρών και γυναικών στη συνταξιοδοτική αποταμίευση. Το ποσοστό των γυναικών που δεν αποταμιεύουν φτάνει το 46%, έναντι 35% για τους άνδρες. Αυτή η διαφορά αντανακλά ευρύτερα κοινωνικά και οικονομικά ζητήματα που επηρεάζουν τη χρηματοοικονομική ασφάλεια των γυναικών.
Σε εθνικό επίπεδο, τα ποσοστά των ατόμων που δεν συνεισφέρουν σε συμπληρωματικά συνταξιοδοτικά προγράμματα κυμαίνονται από 16% έως 65%, υποδεικνύοντας σημαντικές διαφορές μεταξύ των ευρωπαϊκών αγορών. Αυτή η ποικιλομορφία αντικατοπτρίζει τις διαφορετικές κοινωνικές δομές, συνταξιοδοτικά συστήματα και πολιτιστικές προσεγγίσεις στην αποταμίευση σε όλη την Ευρώπη.
Η καθοριστική σημασία της συμβουλευτικής
Η έρευνα αποκαλύπτει ότι η εξειδικευμένη συμβουλευτική παραμένει καθοριστικός παράγοντας για την έναρξη συνταξιοδοτικής αποταμίευσης. Το 31% των ερωτηθέντων άρχισε να αποταμιεύει αφού έλαβε καθοδήγηση από διαμεσολαβητή ή σύμβουλο, ενώ το 25% ξεκίνησε μέσω προγραμμάτων εργοδότη ή αυτόματης εγγραφής.
Αντίθετα, οι δημόσιες εκστρατείες ευαισθητοποίησης κίνησαν μόλις το 3% των ερωτηθέντων να αρχίσουν να αποταμιεύουν. Αυτό το εύρημα υπογραμμίζει τη σημασία της προσωποποιημένης συμβουλευτικής και της ανάγκης για πιο στοχευμένες προσεγγίσεις στην προώθηση της συνταξιοδοτικής αποταμίευσης.
Η εξειδικευμένη συμβουλευτική δεν προσφέρει μόνο πληροφορίες, αλλά βοηθά τους ανθρώπους να κατανοήσουν τις συγκεκριμένες ανάγκες τους, να επιλέξουν κατάλληλα προϊόντα και να ξεπεράσουν ψυχολογικά εμπόδια που τους εμποδίζουν να ξεκινήσουν.
Ασφάλεια πάνω από απόδοση
Ένα κεντρικό εύρημα της έρευνας είναι η σαφής προτίμηση των Ευρωπαίων για ασφαλή συνταξιοδοτικά προϊόντα. Το 81% των αποταμιευτών προτιμά προϊόντα που εγγυώνται τουλάχιστον το κεφάλαιό τους. Οι γυναίκες είναι ακόμη πιο προσανατολισμένες στην ασφάλεια, με το 85% να προτιμά την προστασία του κεφαλαίου, έναντι 77% των ανδρών.
Μόλις το 19% των ερωτηθέντων επιλέγει επιλογές υψηλότερου ρίσκου με στόχο υψηλότερες αποδόσεις. Αυτή η προτίμηση αντανακλά την ανάγκη των ανθρώπων για προβλεψιμότητα και ασφάλεια όσον αφορά το εισόδημα συνταξιοδότησής τους.
Όταν οι ερωτηθέντες κλήθηκαν να κατατάξουν τα κορυφαία χαρακτηριστικά των προϊόντων τους, οι προτεραιότητες ήταν:
Ασφάλεια (45%)
Αξιοπιστία του παρόχου (29%)
Φορολογική ελάφρυνση και προσιτότητα (24%)
Βιώσιμη επένδυση (12%) και φορητότητα (9%) κατατάχθηκαν χαμηλότερα
Αυτή η κατάταξη υπογραμμίζει ότι, ενώ η βιωσιμότητα και η ευελιξία είναι σημαντικές, η ασφάλεια και η αξιοπιστία παραμένουν οι πρωταρχικές ανησυχίες για τους περισσότερους αποταμιευτές.
Προτιμήσεις στις μορφές καταβολής
Οι προχωρημένοι αποταμιευτές (annuities) παραμένουν η προτιμώμενη επιλογή καταβολής για το 43% των ερωτηθέντων. Ωστόσο, υπάρχει επίσης ενδιαφέρον για εφάπαξ καταβολές, ρυθμίσεις σταδιακής ανάληψης ή συνδυασμό αυτών.
Οι ασφαλιστικές εταιρείες συνήθως προσφέρουν όλες αυτές τις επιλογές, συνδυάζοντας προβλέψιμο εισόδημα με προστασία από τον κίνδυνο μακροζωίας. Αυτή η ευελιξία επιτρέπει στους συνταξιούχους να προσαρμόσουν τις καταβολές τους στις συγκεκριμένες ανάγκες και προτιμήσεις τους.
Η ψηφιακή πληροφόρηση και η καινοτομία
Η έρευνα αποκαλύπτει ισχυρή υποστήριξη για την ψηφιακή πληροφόρηση: το 69% προτιμά ψηφιακή πληροφόρηση με διαθεσιμότητα έντυπου υλικού κατά παραγγελία. Αυτό υπογραμμίζει την ευκαιρία να συνδυαστεί η καινοτομία με την ένταξη, διασφαλίζοντας ότι όλοι οι πολίτες έχουν πρόσβαση στις πληροφορίες που χρειάζονται.
Η ψηφιοποίηση μπορεί επίσης να διευκολύνει την πρόσβαση σε εργαλεία όπως τα συστήματα παρακολούθησης συντάξεων, τα οποία βοηθούν τους ανθρώπους να κατανοήσουν την τρέχουσα κατάστασή τους και να σχεδιάσουν για το μέλλον.
Οι προκλήσεις που έρχονται
Με την εντατικοποίηση των δημογραφικών πιέσεων στην Ευρώπη, η έρευνα υπογραμμίζει τον αυξανόμενο κίνδυνο ανεπαρκούς εισοδήματος συνταξιοδότησης και υπερβολικής εξάρτησης από τα δημόσια συνταξιοδοτικά συστήματα. Η γήρανση του πληθυσμού και οι μειούμενες αναλογίες εργαζομένων προς συνταξιούχους θέτουν σε κίνδυνο τη βιωσιμότητα των δημόσιων συστημάτων.
Η έρευνα δείχνει ότι η εξατομικευμένη συμβουλευτική και εργαλεία όπως τα συστήματα παρακολούθησης συντάξεων είναι το κλειδί για τη μετατροπή της ευαισθητοποίησης σε δράσεις. Χωρίς στοχευμένες πολιτικές παρεμβάσεις και πλαίσια που υποστηρίζουν τη μακροπρόθεσμη, ασφαλή συνταξιοδοτική αποταμίευση, το χάσμα θα συνεχίσει να διευρύνεται.
Η ανάγκη για πολιτική δράση
Η Thea Utoft Høj Jensen, Γενική Διευθύντρια της Insurance Europe, σχολίασε: «Αυτή η έρευνα δείχνει ότι το κλείσιμο του συνταξιοδοτικού χάσματος της Ευρώπης εξακολουθεί να είναι σημαντική πρόκληση. Πολλοί πολίτες αντιμετωπίζουν εμπόδια στην έναρξη ή τη συνέχιση της αποταμίευσης. Η ενίσχυση των πολυπυλωνικών συνταξιοδοτικών συστημάτων πρέπει να παραμείνει κορυφαία προτεραιότητα. Η βοήθεια στους ανθρώπους να οικοδομήσουν επαρκές εισόδημα συνταξιοδότησης είναι απαραίτητη όχι μόνο για τα νοικοκυριά, αλλά και για την ευρύτερη οικονομική ανθεκτικότητα της Ευρώπης».
Ο Nicolas Jeanmart, Επικεφαλής Ατομικής και Γενικής Ασφάλισης, πρόσθεσε: «Η αναθεώρηση του Πανευρωπαϊκού Προϊόντος Ατομικής Σύνταξης (PEPP) είναι μια ευκαιρία να δημιουργηθεί ένα προϊόν που αντανακλά πραγματικά τις ανάγκες των ανθρώπων. Αυτά τα ευρήματα παρέχουν στους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής πραγματικές αποδείξεις για το σχεδιασμό ενός PEPP που υιοθετεί μακροπρόθεσμη προοπτική, διευκολύνει τη συμβουλευτική και ανταποκρίνεται στην ευρεία προτίμηση των αποταμιευτών για εγγυήσεις ασφαλιστικού τύπου και προστατευτικά χαρακτηριστικά».
Προς ένα βιώσιμο συνταξιοδοτικό μέλλον
Η έρευνα της Insurance Europe αποτελεί σημαντική υπενθύμιση ότι η συνταξιοδοτική ασφάλεια δεν είναι δεδομένη. Απαιτεί συντονισμένη δράση από πολιτικούς, ασφαλιστικό κλάδο και ίδιους τους πολίτες.
Για να κλείσει το συνταξιοδοτικό χάσμα, η Ευρώπη χρειάζεται:
- Ενίσχυση της εξειδικευμένης συμβουλευτικής και της πρόσβασης σε αυτήν
- Ανάπτυξη συνταξιοδοτικών προϊόντων που ισορροπούν ασφάλεια και απόδοση
- Στοχευμένες πολιτικές για ευάλωτες ομάδες, ιδιαίτερα γυναίκες και μη τυποποιημένους εργαζομένους
- Ψηφιακά εργαλεία που διευκολύνουν την κατανόηση και τον σχεδιασμό
- Φορολογικά κίνητρα που ενθαρρύνουν τη μακροπρόθεσμη αποταμίευση
- Συστήματα αυτόματης εγγραφής όπου είναι κατάλληλα
Η συνταξιοδοτική ασφάλεια δεν είναι μόνο ατομική ευθύνη, αλλά και κοινωνική προτεραιότητα. Με τις σωστές πολιτικές, τα κατάλληλα προϊόντα και την αποτελεσματική συμβουλευτική, η Ευρώπη μπορεί να εξασφαλίσει ότι περισσότεροι πολίτες θα έχουν ασφαλή και άνετη συνταξιοδότηση.
Το συνταξιοδοτικό χάσμα μπορεί να είναι επίμονο, αλλά δεν είναι ανυπέρβλητο. Με βούληση, στρατηγικό σχεδιασμό και συλλογική δράση, μπορούμε να χτίσουμε ένα συνταξιοδοτικό σύστημα που εξυπηρετεί όλους τους Ευρωπαίους πολίτες.
