Η Insurance Europe υπέβαλε την απάντησή της στη στοχευμένη διαβούλευση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη δίκαιη πρόσβαση των επιζώντων καρκίνου σε χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες. Στο έγγραφο της 29ης Οκτωβρίου 2026, η ευρωπαϊκή ομοσπονδία ασφαλιστικών και αντασφαλιστικών εταιρειών επαναβεβαιώνει την υποστήριξή της στον στόχο και ζητά μέτρα που θα βασίζονται σε στοιχεία και θα λαμβάνουν υπόψη τις εθνικές συνθήκες.
Στοχευμένη εφαρμογή στην ασφάλιση ζωής που συνδέεται με δάνεια
Η Insurance Europe τάσσεται υπέρ της προτεραιοποίησης του δικαιώματος στη λήθη (RTBF) στην ασφάλιση ζωής που συνδέεται με πίστωση, και συγκεκριμένα στην κάλυψη που αφορά στεγαστικά δάνεια για την κύρια κατοικία και επαγγελματικά δάνεια. Όπως εξηγεί, πρόκειται για πεδίο όπου το RTBF μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην πρόσβαση σε πίστωση, ιδίως για την αγορά κατοικίας, και όπου έχει ήδη αποκτηθεί εμπειρία σε εθνικό επίπεδο. Η εστίαση σε σαφώς οριοθετημένο πεδίο θα επιτρέψει, κατά την ομοσπονδία, να αξιολογηθεί σωστά η αποτελεσματικότητα και ο αντίκτυπος των πλαισίων, πριν εξεταστούν άλλα προϊόντα που ενδέχεται να έχουν διαφορετικά χαρακτηριστικά κινδύνου και παροχών. Στο ερώτημα για τυχόν άλλους τομείς εφαρμογής, η απάντηση ήταν αρνητική.
Η Insurance Europe σημειώνει επίσης ότι πολλοί αιτούντες με ιστορικό καρκίνου μπορούν ήδη να ασφαλιστούν με τυπικά ασφάλιστρα βάσει της ισχύουσας αξιολόγησης κινδύνου. Τονίζει ότι η εφαρμογή του RTBF πρέπει να ισορροπεί τα συμφέροντα των επιζώντων με εκείνα όλων των άλλων ασφαλισμένων του ίδιου χαρτοφυλακίου, λαμβάνοντας υπόψη το πιθανό αντίκτυπο στην προσιτότητα και τη διαθεσιμότητα της κάλυψης για όλους.
Ευελιξία για τα κράτη μέλη
Κεντρικό σημείο της απάντησης είναι η εθνική ευελιξία. Σύμφωνα με την Insurance Europe, τα κράτη μέλη πρέπει να διατηρήσουν την ελευθερία να αναπτύξουν ή να διατηρήσουν πλαίσια RTBF, ή άλλους μηχανισμούς, που αντανακλούν καλύτερα τις εθνικές τους συνθήκες, είτε μέσω νομοθεσίας είτε μέσω αυτορρύθμισης ή άλλων προσεγγίσεων. Η ομοσπονδία υπογραμμίζει ότι οι εθνικές ιδιαιτερότητες πρέπει να λαμβάνονται πλήρως υπόψη. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η δομή των αγορών στεγαστικών και επαγγελματικών δανείων, οι διαφορές στις τιμές των κατοικιών και στα τυπικά ασφαλισμένα κεφάλαια, η διάρκεια των συμβολαίων, η ηλικία έναρξης, ο σχεδιασμός και τα δίκτυα διανομής των προϊόντων, καθώς και τα χαρακτηριστικά του ασφαλισμένου πληθυσμού. Επισημαίνεται ότι η ασφάλιση που συνδέεται με στεγαστικά διαφέρει μεταξύ των κρατών μελών, ως προς το αν είναι υποχρεωτική ή προαιρετική, τα όρια ηλικίας και ασφαλισμένου κεφαλαίου, τις περιόδους αναμονής και το εύρος της μη γνωστοποίησης. Για τους λόγους αυτούς, οι παράγοντες αυτοί δεν πρέπει να εξετάζονται μεμονωμένα ούτε να εναρμονιστούν μέσω ενιαίας ευρωπαϊκής προσέγγισης.
Προσέγγιση βασισμένη σε ιατρικά, επιστημονικά και αναλογιστικά στοιχεία
Η Insurance Europe στηρίζει μια προσέγγιση που βασίζεται στην από κοινού εξέταση ιατρικών, επιστημονικών και αναλογιστικών δεδομένων, με επανεξέταση των πλαισίων όταν υπάρχουν επαρκώς ισχυρά στοιχεία. Αναγνωρίζει ότι τα ποσοστά επιβίωσης από τον καρκίνο έχουν βελτιωθεί σημαντικά, υπενθυμίζει όμως ότι οι πορείες κινδύνου διαφέρουν αισθητά ανάλογα με τον τύπο του καρκίνου, το στάδιο και τον χρόνο από τη θεραπεία. Κατά την ομοσπονδία, η πλήρης ύφεση δεν σημαίνει αναγκαστικά ότι εξαλείφεται ο αυξημένος ασφαλιστικός κίνδυνος, ο οποίος μπορεί να διατηρείται και πέραν των υφιστάμενων περιόδων αναμονής του RTBF. Μια σταθερή περίοδος αναμονής δεν πρέπει επομένως να εκλαμβάνεται, αυτή καθαυτή, ως απόδειξη ότι ο κίνδυνος έχει επανέλθει στα επίπεδα του γενικού πληθυσμού. Οι ασφαλιστές και οι αντασφαλιστές, σημειώνει, έχουν ισχυρά κίνητρα να ενσωματώνουν άμεσα τις αποδεδειγμένες βελτιώσεις στα εγχειρίδια αναλήψεων κινδύνου τους, ώστε οι επιζώντες να επωφελούνται χωρίς να περιμένουν ρυθμιστικές αλλαγές.
Περίοδοι αναμονής και πίνακες αναφοράς
Οι περίοδοι αναμονής που καθορίζονται σε εθνικό επίπεδο μπορούν, κατά την Insurance Europe, να αποτελέσουν χρήσιμο εργαλείο, εφόσον αντανακλούν το εθνικό πλαίσιο και στηρίζονται σε ισχυρά ιατρικά, επιστημονικά και αναλογιστικά στοιχεία. Θεωρούνται βασικό στοιχείο του RTBF και ένας από τους κύριους καθοριστικούς παράγοντες του αντικτύπου του. Μια αυθαίρετη ενιαία περίοδος αναμονής, ωστόσο, δεν αντανακλά τις ουσιώδεις διαφορές που προκύπτουν από τον τύπο και τον υπότυπο του καρκίνου, το στάδιο, τη θεραπεία και τον χρόνο από τη θεραπεία. Οι διαφορές στα ποσοστά επιβίωσης μεταξύ των κρατών μελών μπορεί επίσης να δικαιολογούν διαφορετικές περιόδους αναμονής ή πίνακες αναφοράς.
Για τους εθνικούς πίνακες αναφοράς, η Insurance Europe δεν διατύπωσε ρητή θέση υπέρ ή κατά, αναγνωρίζει όμως ότι μπορούν να προσφέρουν πιο αναλογική και λεπτομερή προσέγγιση από μία γενική περίοδο αναμονής. Επισημαίνει ότι η ανάπτυξη και η συντήρησή τους είναι σύνθετη διαδικασία, και ότι πρέπει να παραμείνουν εθνική επιλογή και όχι υποχρέωση που επιβάλλεται στα κράτη μέλη. Τα κριτήρια τους πρέπει να είναι σαφή, διαφανή και εφαρμόσιμα, ενώ η διαμόρφωση και η επανεξέτασή τους πρέπει να γίνεται μέσα από διαφανή, αντικειμενική και πολυθεματική διαδικασία με ιατρική, αναλογιστική και ασφαλιστική εμπειρογνωμοσύνη. Η ομοσπονδία απορρίπτει την υποχρεωτική ταυτόχρονη χρήση και των δύο εργαλείων, καθώς κάτι τέτοιο θα μπορούσε να δημιουργήσει περιττή πολυπλοκότητα και δυσανάλογη κατανομή πόρων, ειδικά για τα μικρότερα κράτη μέλη.
Παιδιατρικοί καρκίνοι
Η Insurance Europe στηρίζει τις προσπάθειες για βελτίωση της πρόσβασης στην ασφάλιση των επιζώντων παιδιατρικών καρκίνων. Στο ερώτημα για μέγιστη περίοδο αναμονής πέντε ετών μετά τη θεραπεία για καρκίνους που διαγνώστηκαν πριν από την ηλικία των 21 ετών, δεν εξέφρασε γνώμη. Εξήγησε ότι, παρά τις ενθαρρυντικές βελτιώσεις στην επιβίωση, τα διαθέσιμα στοιχεία δεν στηρίζουν προς το παρόν μία ενιαία πενταετή περίοδο για όλους τους παιδιατρικούς καρκίνους σε όλα τα κράτη μέλη. Αυτό δεν πρέπει, όμως, να εμποδίζει τα κράτη μέλη να υιοθετήσουν ευνοϊκότερους όρους, αν το κρίνουν σκόπιμο για λόγους δημόσιας πολιτικής και κοινωνικοοικονομικούς, όπως η στήριξη των νέων επιζώντων στην πρόσβαση σε στέγαση και χρηματοοικονομική προστασία. Η ομοσπονδία ζητά να διατηρείται σαφής διάκριση μεταξύ μέτρων που βασίζονται σε κίνδυνο και ιατρικά στοιχεία και μέτρων που εξυπηρετούν ευρύτερους κοινωνικούς στόχους.
Εθνικές δομές διακυβέρνησης
Οι εθνικές δομές διακυβέρνησης μπορούν, κατά την Insurance Europe, να βοηθήσουν στην επανεξέταση των περιόδων αναμονής και των πινάκων αναφοράς, με τον σχεδιασμό τους να παραμένει ζήτημα των κρατών μελών. Η σύνθεσή τους πρέπει να είναι ισορροπημένη και να διασφαλίζει κατάλληλη εκπροσώπηση των βασικών ενδιαφερομένων και της εμπειρογνωμοσύνης, συμπεριλαμβανομένων των οργανώσεων για τον καρκίνο, του ασφαλιστικού τομέα και των αρμόδιων ιατρικών και αναλογιστικών εμπειρογνωμόνων.
Αναλογική παρακολούθηση των επιπτώσεων
Η ομοσπονδία ζητά τη θέσπιση αναλογικού μηχανισμού παρακολούθησης, ο οποίος θα εξετάζει αν το RTBF βελτιώνει πράγματι την πρόσβαση των επιζώντων στη σχετική ασφάλιση ζωής και αν προκαλεί ανεπιθύμητες συνέπειες. Στα σημεία που πρέπει να παρακολουθούνται περιλαμβάνονται η προσιτότητα, οι αλλαγές στη διαθεσιμότητα των προϊόντων, η εξέλιξη της εμπειρίας αποζημιώσεων και οι επιπτώσεις στο σύνολο των ασφαλισμένων, συμπεριλαμβανομένων των πιθανών επιπτώσεων στα ασφάλιστρα. Η παρακολούθηση πρέπει να διενεργείται σε αρκετά μεγάλο χρονικό διάστημα, λόγω της μακροπρόθεσμης φύσης της ασφάλισης ζωής, και να αξιοποιεί στο μέγιστο τους υφιστάμενους εθνικούς μηχανισμούς και τις υφιστάμενες υποχρεώσεις υποβολής στοιχείων, ώστε να αποφευχθούν περιττές επιβαρύνσεις. Η συχνότητα των αναθεωρήσεων πρέπει να καθορίζεται σε εθνικό επίπεδο και ο μηχανισμός να συμμορφώνεται με τις υποχρεώσεις του δικαίου του ανταγωνισμού.
Για να είναι αξιόπιστη η παρακολούθηση, η Insurance Europe θεωρεί αναγκαία μια υποχρέωση γνωστοποίησης των σχετικών ιατρικών πληροφοριών, όπου αυτό επιτρέπεται νομικά. Η γνωστοποίηση αυτή θα βοηθά τους ασφαλιστές να διαπιστώνουν αν πληρούνται οι προϋποθέσεις της περιόδου αναμονής και των πινάκων αναφοράς, χωρίς να απαιτείται από τους αιτούντες να κάνουν σύνθετες ιατρικές ή νομικές εκτιμήσεις που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε απόρριψη αποζημίωσης. Μόλις πληρωθούν οι προϋποθέσεις του RTBF, οι πληροφορίες αυτές δεν πρέπει να επηρεάζουν την ατομική επιλεξιμότητα, την τιμολόγηση ή τους συμβατικούς όρους.
Ποιοι πρέπει να συμμετέχουν
Η Insurance Europe τάσσεται υπέρ της συμμετοχής στην παρακολούθηση των εθνικών αρμόδιων αρχών για την ασφάλιση, των ιατρικών οργανισμών, των οργανώσεων ασθενών με καρκίνο και των ασφαλιστικών εταιρειών. Προσθέτει ότι πρέπει να συμμετέχουν και οι εθνικές ασφαλιστικές ενώσεις, οι αναλογιστές και οι αντασφαλιστές. Η παρακολούθηση των χαρτοφυλακίων και της μακροπρόθεσμης εμπειρίας αποζημιώσεων πρέπει, ωστόσο, να παραμείνει ευθύνη των ασφαλιστικών εταιρειών και των εθνικών αρμόδιων αρχών, λόγω της ευαίσθητης εμπορικής και ανταγωνιστικής φύσης των δεδομένων κάθε εταιρείας.
Η πλήρης απάντηση της Insurance Europe είναι διαθέσιμη εδώ.
