Φοιτητές στο Εξωτερικό: Ποια Ασφάλιση Χρειάζεται Πραγματικά η Οικογένειά σου

Ακολουθήστε μας στο Linkedin και συνδεθείτε με άλλους επαγγελματίες του κλάδου

Κάθε φθινόπωρο, εκατοντάδες οικογένειες αποχαιρετούν τα παιδιά τους που φεύγουν για σπουδές στο εξωτερικό. Ανάμεσα στις βαλίτσες, τα χαρτιά εγγραφής και τις πρώτες ανησυχίες για τη νέα ζωή μακριά από το σπίτι, υπάρχει ένα ζήτημα που συχνά μένει στο περιθώριο μέχρι να προκύψει ανάγκη: η ασφαλιστική κάλυψη υγείας του φοιτητή.

Η πραγματικότητα είναι πιο περίπλοκη απ’ όσο φαίνεται, γιατί η κάλυψη που χρειάζεται ένας φοιτητής διαφέρει σημαντικά ανάλογα με τη χώρα προορισμού. Ας δούμε τι ισχύει σε κάθε περίπτωση.

Σπουδές σε χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Για φοιτητές που κατευθύνονται σε χώρες της ΕΕ, καθώς και σε Ισλανδία, Νορβηγία, Λιχτενστάιν και Ελβετία, η πρώτη και βασική κάλυψη είναι η Ευρωπαϊκή Κάρτα Ασφάλισης Ασθένειας (ΕΚΑΑ). Στην Κύπρο εκδίδεται δωρεάν από το Υπουργείο Υγείας σε όσους είναι μόνιμοι κάτοικοι και δικαιούχοι δωρεάν ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, δηλαδή στους περισσότερους νέους που είναι εγγεγραμμένοι στο ΓεΣΥ.

Η ΕΚΑΑ δίνει πρόσβαση σε ιατρικά αναγκαία, κρατική περίθαλψη στη χώρα υποδοχής, με τους ίδιους όρους που ισχύουν για τους πολίτες της χώρας αυτής. Σε αρκετές περιπτώσεις αυτό σημαίνει δωρεάν εξέταση σε δημόσιο νοσοκομείο, σε άλλες σημαίνει ότι ο φοιτητής πληρώνει το ίδιο ποσό που θα πλήρωνε ένας ντόπιος.

Εδώ ακριβώς βρίσκεται και η παγίδα. Η ΕΚΑΑ δεν υποκαθιστά την ταξιδιωτική ή ιδιωτική ασφάλιση. Δεν καλύπτει ιδιωτική νοσηλεία, δεν καλύπτει διακομιδή ή επαναπατρισμό σε περίπτωση σοβαρού προβλήματος υγείας, δεν καλύπτει απώλεια ή κλοπή προσωπικών αντικειμένων και δεν εγγυάται καν δωρεάν υπηρεσίες, αφού κάθε χώρα έχει το δικό της σύστημα υγείας. Ένας φοιτητής στο Λονδίνο, στο Βερολίνο ή στη Θεσσαλονίκη που χρειάζεται ιδιωτική κλινική, φάρμακα εκτός δημόσιου συστήματος ή επείγουσα αεροδιακομιδή, θα βρεθεί απροστάτευτος αν βασιστεί μόνο στην ΕΚΑΑ.

Σπουδές στο Ηνωμένο Βασίλειο

Η περίπτωση του Ηνωμένου Βασιλείου είναι πλέον διαφορετική μετά το Brexit. Η ΕΚΑΑ δεν ισχύει πια στη Βρετανία με τον ίδιο τρόπο, και οι Κύπριοι φοιτητές που μεταβαίνουν εκεί για σπουδές άνω των έξι μηνών υποχρεούνται να πληρώσουν το Immigration Health Surcharge (IHS) ως μέρος της αίτησης φοιτητικής βίζας. Το ποσό αυτό, που το 2026 ανέρχεται περίπου σε 776 λίρες ανά έτος βίζας για φοιτητές, δίνει πρόσβαση στο NHS σε ισότιμη βάση με τους μόνιμους κατοίκους της χώρας.

Αξίζει να σημειωθεί ότι φοιτητές με έγκυρη ΕΚΑΑ που εκδόθηκε σε χώρα της ΕΕ μπορούν, υπό προϋποθέσεις, να διεκδικήσουν πλήρη ή μερική επιστροφή του IHS, αρκεί να μην εργάζονται παράλληλα στο Ηνωμένο Βασίλειο. Ακόμη και έτσι, το IHS καλύπτει μόνο δημόσια περίθαλψη μέσω NHS, όχι ιδιωτική νοσηλεία, οδοντιατρική φροντίδα, οπτικά ή μεταφορά σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης.

Πρέπει επίσης να θυμόμαστε ότι από το 2021 οι Κύπριοι φοιτητές έχασαν το καθεστώς «home student» στα βρετανικά πανεπιστήμια, με αποτέλεσμα τα δίδακτρα να είναι πλέον σημαντικά υψηλότερα. Αυτό αυξάνει ακόμη περισσότερο την ανάγκη σωστού οικονομικού σχεδιασμού, στον οποίο εντάσσεται και η ασφάλιση.

Σπουδές εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης

Για προορισμούς όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες, ο Καναδάς ή η Αυστραλία, δεν υπάρχει καμία μορφή κρατικής ασφαλιστικής κάλυψης από την Κύπρο. Στις περισσότερες περιπτώσεις, το ίδιο το πανεπιστήμιο απαιτεί από τον φοιτητή να διαθέτει ιδιωτική ασφάλιση υγείας ως προϋπόθεση εγγραφής, συχνά μέσω δικού του προγράμματος. Οι οικογένειες όμως πρέπει να εξετάζουν προσεκτικά τι ακριβώς καλύπτει το πρόγραμμα του πανεπιστημίου, γιατί σε πολλές περιπτώσεις τα όρια κάλυψης είναι χαμηλά ή δεν περιλαμβάνουν ψυχολογική υποστήριξη, χρόνιες παθήσεις ή επαναπατρισμό.

Τι πρέπει πραγματικά να καλύπτει η ασφάλιση ενός φοιτητή

Ανεξάρτητα από τη χώρα προορισμού, μια ολοκληρωμένη ασφαλιστική κάλυψη για φοιτητή στο εξωτερικό θα πρέπει να περιλαμβάνει:

• Νοσοκομειακή και ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, πέραν αυτής που παρέχει το κρατικό σύστημα της χώρας υποδοχής.
• Κάλυψη επαναπατρισμού και διακομιδής σε περίπτωση σοβαρού ατυχήματος ή ασθένειας.
• Αστική ευθύνη έναντι τρίτων, κάτι που πολλές οικογένειες παραβλέπουν αλλά που μπορεί να αποδειχθεί κρίσιμο σε περίπτωση ζημιάς που προκαλεί ο φοιτητής σε τρίτο πρόσωπο ή σε ξένη ιδιοκτησία.
• Κάλυψη προσωπικών αντικειμένων, όπως φορητός υπολογιστής ή έγγραφα, που αποτελούν βασικά εργαλεία της καθημερινότητας ενός φοιτητή.
• Ψυχολογική υποστήριξη, μια κάλυψη που αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία δεδομένων των δυσκολιών προσαρμογής που βιώνουν πολλοί νέοι μακριά από την οικογένειά τους.

Το μήνυμα προς τις οικογένειες

Η ΕΚΑΑ και το IHS αποτελούν μια χρήσιμη βάση, όχι όμως πλήρη λύση. Πρόκειται για δίχτυ ασφαλείας που καλύπτει μόνο ένα κομμάτι της εικόνας, το κρατικό σύστημα υγείας της χώρας υποδοχής, και αφήνει εκτεθειμένο τον φοιτητή σε όλα τα υπόλοιπα ενδεχόμενα.

Ο ρόλος του ασφαλιστικού συμβούλου εδώ είναι καθοριστικός. Μπορεί να βοηθήσει την οικογένεια να κατανοήσει τι ακριβώς καλύπτεται από τα κρατικά συστήματα της χώρας προορισμού, να εντοπίσει τα κενά και να προτείνει ένα πρόγραμμα φοιτητικής ασφάλισης προσαρμοσμένο στη διάρκεια παραμονής, τη χώρα σπουδών και τον προϋπολογισμό της οικογένειας. Το κόστος ενός τέτοιου προγράμματος είναι, στις περισσότερες περιπτώσεις, ιδιαίτερα προσιτό σε σχέση με τον κίνδυνο που καλύπτει.

Πριν λοιπόν η βαλίτσα κλείσει, αξίζει μια συζήτηση με επαγγελματία σύμβουλο ασφαλίσεων. Λίγα λεπτά προετοιμασίας μπορούν να εξοικονομήσουν στην οικογένεια πολύ μεγαλύτερη ταλαιπωρία, οικονομική και συναισθηματική, αν κάτι δεν πάει όπως το σχεδίαζαν.