Φορολογική Μεταρρύθμιση: Στα €200 εκατ. το κόστος για το κράτος, διπλάσιο από τις αρχικές εκτιμήσεις
Ακολουθήστε μας στο Linkedin και συνδεθείτε με άλλους επαγγελματίες του κλάδου
Σημαντικά μεγαλύτερο από ό,τι αρχικά υπολογίστηκε αναμένεται να είναι το κόστος της φορολογικής μεταρρύθμισης για τα δημόσια ταμεία, καθώς η απώλεια εσόδων εκτιμάται πλέον στα €200 εκατομμύρια ετησίως.
Διπλάσιο το κόστος από τις αρχικές προβλέψεις
Όταν το Κέντρο Οικονομικών Ερευνών του Πανεπιστημίου Κύπρου εκπόνησε τις πρώτες εκτιμήσεις για τον δημοσιονομικό αντίκτυπο της φορολογικής μεταρρύθμισης, το ποσό που είχε υπολογιστεί κυμαινόταν μεταξύ €90 και €100 εκατομμυρίων. Ο τελικός λογαριασμός, ωστόσο, εκτιμάται πλέον στα €200 εκατομμύρια ετησίως, δηλαδή διπλάσιος από τις αρχικές προβλέψεις.
Η μεταρρύθμιση, η οποία τίθεται σε ισχύ από την 1η Ιανουαρίου 2026, περιλαμβάνει σειρά μέτρων που επιβαρύνουν σημαντικά τα έσοδα του κράτους. Συγκεκριμένα, η αύξηση του αφορολόγητου ορίου στις €22.000, η αναδιάρθρωση των φορολογικών κλιμάκων και η κατάργηση του τέλους χαρτοσήμου αποτελούν τους κύριους παράγοντες της απώλειας. Στο συνολικό κόστος συνεισφέρουν επίσης η κατάργηση της λογιζόμενης διανομής μερίσματος και η μείωση της έκτακτης εισφοράς για την άμυνα από 17% σε 5%.
Αναλυτικά οι επιμέρους δαπάνες
Σύμφωνα με την Έκθεση Ανάλυσης Φορολογικών Δαπανών, το κόστος από την παραχώρηση προσωπικών εκπτώσεων και εκπτώσεων για εξαρτώμενα τέκνα υπολογίζεται στα €30 εκατομμύρια, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται τα σχετικά εισοδηματικά κριτήρια.
Στα €30 εκατομμύρια υπολογίζεται επίσης το δημοσιονομικό κόστος από τις εκπτώσεις για καταβολή ενοικίων κύριας κατοικίας ή τόκων εξυπηρετούμενων στεγαστικών δανείων, ενώ αντίστοιχο ποσό είχε αρχικά εκτιμηθεί και για τις εκπτώσεις που αφορούν ενεργειακή αναβάθμιση κύριας κατοικίας ή αγορά ηλεκτρικού οχήματος. Στα €2 εκατομμύρια τοποθετείται η δαπάνη για την έκπτωση έως €500 για ασφάλιση κατοικίας από φυσικές καταστροφές, καθώς και για εισφορές σε εγκεκριμένα πολιτιστικά ιδρύματα, για τις οποίες η έκπτωση φτάνει έως €50.000.
Υπενθυμίζεται ότι οι εκπτώσεις φόρου ανά τέκνο ανέρχονται σε €1.000 για το πρώτο παιδί, €1.250 για το δεύτερο και €1.500 για τρία και άνω. Παράλληλα, παραχωρούνται εκπτώσεις €2.000 για τόκους εξυπηρετούμενου στεγαστικού δανείου ή ενοίκια κύριας κατοικίας, καθώς και €1.000 για πράσινες επενδύσεις και αγορά ηλεκτρικού οχήματος. Το εισοδηματικό όριο για τη χορήγηση των εκπτώσεων ορίζεται στις €100.000 για οικογένειες με ένα ή δύο παιδιά, €150.000 για οικογένειες με τρία ή τέσσερα παιδιά και €200.000 για οικογένειες με πέντε και άνω τέκνα.
Η κατάσταση παραμένει διαχειρίσιμη
Παρά το αυξημένο κόστος, υπάρχουν παράγοντες που μετριάζουν τον αντίκτυπο. Αναφορικά με τη λογιζόμενη διανομή μερίσματος, το κράτος θα συνεχίσει να εισπράττει σχετικά έσοδα έως το 2028, από φόρους που είχαν επιβληθεί κατά τα προηγούμενα έτη. Επιπλέον, εκτιμάται ότι η αύξηση της κατανάλωσης που θα προκύψει από τη φορολογική ελάφρυνση θα αποδώσει πρόσθετα έσοδα στο κράτος, συμβάλλοντας στην εξισορρόπηση της δημοσιονομικής εικόνας.
Αρμόδια πηγή δήλωσε στη «Φιλελεύθερο» ότι η κατάσταση κρίνεται διαχειρίσιμη, δεδομένων των πλεονασμάτων και των υψηλών ρυθμών οικονομικής ανάπτυξης. Ωστόσο, η ίδια πηγή τόνισε ότι απαιτούνται προσοχή και δημοσιονομική πειθαρχία, ενόψει των εξωγενών κινδύνων και της διεθνούς αβεβαιότητας.
Στα €841,2 εκατ. η συνολική απώλεια εσόδων το 2024
Το 2024, το σύνολο των φορολογικών εσόδων που απώλεσε το κράτος λόγω εκπτώσεων και απαλλαγών ανήλθε στα €841,2 εκατομμύρια, έναντι €633,8 εκατομμυρίων το 2023, σύμφωνα με την Έκθεση Ανάλυσης Φορολογικών Δαπανών.
Από τα πιο χαρακτηριστικά στοιχεία της έκθεσης ξεχωρίζει το γεγονός ότι 335.500 φορολογούμενοι έλαβαν εκπτώσεις ύψους €387,5 εκατομμυρίων για ασφάλειες ζωής και εισφορές στις Κοινωνικές Ασφαλίσεις και στο ΓεΣΥ, με την έκπτωση να περιορίζεται στο ένα πέμπτο του φορολογητέου εισοδήματος. Επίσης, 21.800 εργαζόμενοι, κυρίως υψηλόμισθα στελέχη ξένων εταιρειών, επωφελήθηκαν από εκπτώσεις €238 εκατομμυρίων στον φόρο εισοδήματος, στο πλαίσιο κινήτρων προσέλκυσης ταλέντων στην Κύπρο.
Παράλληλα, 33.800 φορολογούμενοι έλαβαν εκπτώσεις €57,9 εκατομμυρίων για εισοδήματα από ενοίκια, 12.400 φορολογούμενοι επωφελήθηκαν από εκπτώσεις €42 εκατομμυρίων λόγω μειωμένου συντελεστή στις συντάξεις από το εξωτερικό, ενώ 263.900 πρόσωπα έλαβαν εκπτώσεις €22,5 εκατομμυρίων για εισφορές στο Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Τέλος, 9.000 φορολογούμενοι επωφελήθηκαν από εκπτώσεις €700.000 για εισφορές σε πολιτικά κόμματα, και 63 φορολογούμενοι έλαβαν εκπτώσεις €600.000 για επενδύσεις σε καινοτόμες μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
